Hoe kijkt Zadie Smith naar de bibliotheek?

Zadie Smith, auteur van onder andere White Teeth, schrijft in haar artikel The North West Londen Blues hoe ze naar bibliotheken kijkt als onderdeel van de stedelijke ruimte.

Ze bezoekt vaak de Willesden Green Library Centre in Brent, een district ten Noord-Westen van Londen. De Willesden Bookshop is gehuisvest in hetzelfde gebouw als de bibliotheek. Het boekengebouw staat op de plaats waar de wekelijkse “French Market” doorgaat.

The key thing about Willesden’s French Market is that it accentuates and celebrates this concrete space in front of Willesden Green Library Centre, which is at all times a meeting place, though never quite so much as it is on market day.

De bibliotheek zegt volgens haar, alleen al door er te staan, dat de buurt een lokale eigenheid heeft. De boekhandel wordt gerund door Helen, een verkoopster die gedreven is door de ambitie om mensen boeken te laten ontdekken die ze niet kennen. De markt doet hetzelfde door een onlogisch gevarieerd aanbod van paraplu’s, bloemen, waterpistolen, oude cd collecties, … aan te bieden. Op deze plaats in de stad heerst serendipiteit boven efficiëntie en winstbejag. Het is een plaats waar je kunt rondhangen zonder doel.

Zadie Smith schreef het artikel naar aanleiding van de plannen om het boekengebouw af te breken en te vervangen door dure flats boven een shoppingcenter. De boekenverkoop en -verhuur geven onvoldoende financiële winst. Ze beschrijft de beslissing als een zoveelste uiting van cultureel vandalisme. Het besef dat de staat ons belangrijkste bezit is, gaat verloren.  We worden gevormd door een land en de buurt waarin we wonen doordat deze voorziet in een specifiek lokale mix van onderwijs, verzorging door artsen, tandartsen, ziekenhuizen, ruimtes om te sporten, muziekscholen, bibliotheken, …

In de context waarin veel digitaal en online verkrijgbaar is, verliest de bibliotheek aan betekenis in de functie van het uitlenen van fysieke boeken. Daarom pleit Zadie Smith om op te houden met de bibliotheekwaarde uit te drukken in cijfers die betrekking hebben op deze achterhaalde functies. We moeten bibliotheken zien als een onderdeel van de stedelijke ruimte. Elke bibliotheek heeft een eigen setting, context en karakter. Sommigen richten zich door hun ligging op het samenwerken met lagere scholen en voorzien activiteiten voor en door kinderen, anderen richten zich meer op universiteitsstudenten, toeristen of senioren, …

Bibliotheken mogen niet verdwijnen omdat het bibliotheken zijn. De ruimte heeft meer betekenis dan het gratis beschikbaar stellen van boeken. Het zijn publieke plaatsen in de stad waar je niets hoeft te kopen, waar je zonder zonder specifiek doel kunt verblijven.

A library is a different kind of social reality (of the three dimensional kind), which by its very existence teaches a system of values beyond the fiscal.

Waarden mogen onlogisch klinken en op emotie gebaseerd zijn. “Omdat we mensen zijn, en geen robotten”, pleit Zadie Smith voor beleidsvoering met meer aandacht voor emoties.

Het artikel The North West London Blues verscheen op 2 juni 2012 op The New York Review of Books blog.

 

Also read...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>